Бүгін – Шөмішбай Сариевтің туған күні

Постер: ЖИ Gemini

Бүгін – қазақ әдебиетінің көрнекті өкілдерінің бірі, ақын Шөмішбай Сариевтің туған күні. Қазақ поэзиясында өзіндік үні бар ақын, аудармашы, филология ғылымдарының кандидаты Шөмішбай Сариев әдебиет пен ғылымды қатар алып жүрген тұлға еді, деп хабарлайды Life09 ақпарат агенттігі kaz.inform.kz-ке сілтеме жасап.

Ол қазақ лирикасының дамуына елеулі үлес қосып, шетел ақындарының шығармаларын қазақ тіліне тәржімалау арқылы рухани кеңістікті байытты.

Шөмішбай Сариев 1946 жылы 15 сәуірде Қызылорда облысы, Арал ауданы, Шөміш стансасында дүниеге келген.

Еңбек жолын аудандық газеттерде бастап, кейін жоғары білімін Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің журналистика факультетінде жалғастырды. Университетті тәмамдаған соң, баспа және ғылыми ортада қызмет атқарып, «Қазақстан» баспасында редактор, «Жұлдыз» журналында бөлім меңгерушісі болды. Сондай-ақ М.О. Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтында ұзақ жылдар ғылыми қызметкер ретінде еңбек етті.

Шөмішбай Сариевтің шығармашылығы қазақ поэзиясында ерекше орын алады. Оның алғашқы жыр жинағы «Балдәурен» 1974 жылы жарық көріп, кейін қазақ және орыс тілдерінде көптеген кітаптары басылды. Ақынның «Арайлы көктем», «Тағдыр», «Сағынышым – теңіз» сынды жинақтары оқырман тарапынан жоғары бағаланды.

Сонымен қатар, ол ақын ғана емес, білікті аудармашы ретінде де танылды. Әлем әдебиетінің бірқатар өкілдерінің, соның ішінде Роберт Рождественский, Ольга Берггольц, Михаил Эминеску шығармаларын қазақ тіліне аударды.

Ғылыми салада да жемісті еңбек еткен қаламгер «Қазіргі қазақ лирикасының ізденістері» тақырыбында кандидаттық диссертация қорғап, қазақ поэзиясының даму үрдістерін зерттеген еңбектер жазды.

Ақынның шығармашылығы халықаралық деңгейде де мойындалды. Ол Франц Кафка атындағы халықаралық сыйлықтың лауреаты атанып, «Тарлан» сыйлығын иеленді. Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері атағына ие болды.

Шөмішбай Сариев 2021 жылы 15 ақпанда өмірден өтті. Алайда оның поэзиясы мен ғылыми мұрасы қазақ әдебиетінің алтын қорында сақталып, келер ұрпаққа рухани қазына ретінде қызмет етіп келеді.

Ақын есімін ұлықтап, шығармашылығын оқырманға дәріптеу мақсатында туған жерінде мерейтойлық іс-шаралар өтіп жатыр. Оның шымылдығы ақпан айында Қызылорда қаласында өткен «Саз әлемінің саңлағы» атты еске алу кешімен түрілген болатын. Сыр өңірі бұл күні рухани толқынысқа бөленіп, ән әлемінің саңлағын сағынышпен еске алды. Кеш барысында композитордың халық жүрегінен орын алған таңдаулы әндері шырқалды. Қазақстанның халық артисі Роза Рымбаева орындаған «Домбыра туралы баллада» әні кеш шырайын келтірді. Тағылымды кеш ұлт руханиятына өлшеусіз үлес қосқан тұлғаның шығармашылық мұрасын ұлықтаудың жарқын көрінісі болды. 

Композитордың 80 жылдығына арналған іс-шаралар легі мәдениет және білім беру ұйымдарында жалғасын тапты. Қай-қайсысының да мақсаты — ақынның өнегелі өмірін еске алу, шығармашылығын насихаттау және жас ұрпаққа рухани сабақ беру.